autorem artykułu jest Monika Piech i Agata Obidowicz
 Koń podobnie jak człowiek potrzebuje odpowiedniej przestrzeni oraz warunków życiowych aby móc się dobrze rozwijać i pozostać w dobrej formie psychicznej jak i fizycznej.
Boks jest najczęściej spotykanym rodzajem pomieszczenia, w którym stoi koń w trakcie pobytu w stajni. Wymiary boksu muszą, a przynajmniej powinny być dostosowane do wielkości koni. Kuc szetlandzki potrzebuje mniejszej powierzchni niż np. hannower. Zwierzę powinno móc się w boksie swobodnie obrócić i położyć.
. Sufit stajni powinien być na wysokości minimum 2,8 metra tak aby w przypadku stawania tzw „dęba” (choć w stajni zdarza się to rzadko) koń nie zrobił sobie krzywdy .Niezależnie od rasy konia, powierzchnia boksu nie powinna być mniejsza niż 9 metrów kwadratowych. Wyróżniamy dwa główne typy boksów :
* Klasyczny - znajduje się wewnątrz stajni, a koń wyprowadzany jest z niego na korytarz stajenny. Stajnie tego typu powinny być przestronne i posiadać sporą ilość okien, co znacznie ułatwi wentylację powietrza bardzo ważną dla zdrowia i samopoczucia koni. Drzwi boksów klasycznych mogą być otwierane na zewnątrz lub odsuwane. Boczne ściany powinny być solidne i wysoko okratowane, ponieważ konie podczas karmienia wykazują się nadpobudliwością, i mogą atakować sąsiada. Znam także przypadki, w których konie wyjadały sobie jedzenie nawzajem. Przednie ściany boksów mogą być okratowane pod sufit lub jedynie do pewnej wysokości. Mogą także posiadać specjalny otwór dla koni mających tendencję do tkania.
* Angielski – koń wyprowadzany jest bezpośrednio na zewnątrz. Drzwi tego boksu są zazwyczaj dwudzielne. Górna połowa jest przeważnie otwarta, co daje koniowi możliwość wyglądania na podwórko. Stajnie tego typu charakteryzują się bardzo dobrą wentylacją oraz są bardzo komfortowe dla koni.
 Bez względu jakiego rodzaju jest boks warto sprawdzić czy ma on solidne drzwi. Nie powinny mieć one żadnych ostrych krawędzi, dobrze aby były wyposażone w dwa zamki (względy bezpieczeństwa) oraz solidnie wzmocnione w przeciwnym razie koń mógłby wybić deski, kopiąc lub napierając przodem.
Stanowisko jest coraz rzadszym sposobem na przetrzymywanie koni w stajni. Standardowe wymiary dla stanowiska to 2,8 m długości i 1,5 m szerokości. W stanowisku koń stoi przodem do ściany a zadem do korytarza. Każde stanowisko jest oddzielone od sąsiedniego albo ścianką, albo ruchomym przedzielnikiem. Stanowiska zwykle nie są zamykane, koń musi więc być cały czas uwiązany. Koń w stanowisku może się położyć, ale nie może się odwrócić. Taki rodzaj „mieszkania” nie nadaje się dla niektórych koni ze względu na ich charakter czy nadpobudliwość. W stanowiskach powinny być trzymane konie, które bardzo rzadko przebywają w stajni. Przez to, że zwierzę stoi uwiązane głową w stronę ściany i nie może dokładnie obserwować, co dzieje się w budynku czuje dyskomfort psychiczny. Często zdarza się, że konie trzymane w stanowiskach zaczynają „kombinować” i np. odpinają się i samodzielnie wędrują po stajni, najczęściej w stronę paszarni, co jest niezwykle niebezpieczne dla zdrowia, lub przekładają przednie kończyny przez linkę, na której są uwiązane, co stanowi zagrożenie wystąpienia ran i obtarć.
 W każdym boksie czy stanowisku standardowo powinien znaleźć się żłób, poidło oraz lizawka. Stajnia w której będzie mieszkał koń powinna być odpowiednio oświetlona. Światło słoneczne ma korzystny wpływ na samopoczucie koni (sprzyja wytwarzaniu witaminy D) Ponadto, żeby nie narażać koni na przeciągi, stajnia nie powinna być otwierana od strony, z której najczęściej wieją wiatry. Należy także sprawdzić jak daleko od stajni znajduje się obornik (względy higieniczne) Najczęściej stosowaną ściółką w stajniach jest słoma, w niektórych stajniach zastępuje się ją trocinami, papierowymi ścinkami lub torfem. Trociny nie nadają się jednak dla koni mających skłonności do alergii czy z problemami układu oddechowego.
 Ostatnim sposobem na trzymanie konia w stajni jest umieszczenie go na biegalni. Jest to rodzaj stajni niepodzielonej ani na boksy ani na stanowiska. Na wyposażenie tego rodzaju budynku składa się jeden (lub więcej) duży pojemnik z wodą, rząd paśników na siano i rząd żłobów (najczęściej przy najdłuższych, bocznych ścianach. Konie zamieszkujące biegalni mogą poruszać się po niej swobodnie a wiązane są tylko na czas karmienia. Dodatkowo tego typu stajnie są bardzo często otwarte dzięki czemu konie mają stały dostęp do wybiegu. Biegalnie występują najczęściej w dużych stadninach koni. W Polsce można je spotkać w Stadninach Koni Arabskich.
Mieszkanie konia zależne jest nie tylko od jego rasy i wzrostu ale także charakteru. Konie, które mają skłonności do kopania nie powinny być trzymane w stanowiskach, konie które lubią ugryźć przechodzącego człowieka, powinny mieszkać w boksie okratowanym do samej góry, konie spokojne i bezkonfliktowe mogą mieszkać razem w biegalni. Aby dobrze dobrać stajnię dla swojego konia, musisz go przede wszystkim bardzo dobrze znać.
Projekty stajni można znaleźć na www.Pro-Arte.pl.
--
Monika Piech i Agata Obidowicz
|
